Aikido termen

Algemeen
ai harmonie, evenwicht, eenwording
ki levenskracht, levensenergie
do weg, leer, discipline
aikido weg van het in harmonie brengen van ki
aikikai organisatie voor verspreiding van aikido
onegaishimasu alstublieft (aan begin van les of oefening)
domo arigato gozaimashita dank u wel (aan einde van les of oefening)
uke ontvanger van de techniek (aanvaller)
tori, nage uitvoerder van de techniek (verdediger)
Personen
Morihei Ueshiba o sensei wijlen oprichter van Aikido
Kisshomaru Ueshiba doshu wijlen zoon van oprichter en eerste doshu
Moriteru Ueshiba doshu kleinzoon van oprichter en huidige doshu
o sensei grootmeester
sensei meester
doshu degene die de weg wijst
shihan hoofdinstructeur (minimaal 6e dan)
shidoin instructeur, shihan-in-opleiding (4e of 5e dan)
fukoshidoin assistent instructeur (2e of 3e dan)
sempai senior leerling
kohai junior leerling
mudansha iemand zonder dangraad
yudansha iemand met een dangraad
uchi deshi inwonende leerling
Voorwerpen
dojo oefenruimte (plaats van verlichting)
kamiza altaar met portret van o sensei eventueel met calligrafie of bloemen
tatami matten in de dojo
keikogi oefenkleding, aikido pak
obi band
shiroi obi witte band
kuroi obi zwarte band
zori slippers
tabi soort van sokken met apparte grote teen
hakama broekrok
Diversen
kakari geiko groep aanvallers
kigata tori laat zich niet vastpakken
osae klem
kuzushi balansverstoring
tanren statisch, tori laat zich vastpakken
taninzutori drie of meer uke's die continu aanvallen
Lichaamsdelen
hara lichaamscentrum, oorsprong van ki, zwaartepunt van lichaam
tai lichaam
men hoofd
shomen gezicht
yokomen zijkant hoofd
kubi nek
mune borst
kata schouder
hiji elleboog
ude arm
kote pols
te hand
ashi been, voet
ashi kubi enkel
Soorten technieken
suwari waza zittende technieken
tachi waza staande technieken
hanmi handachi waza technieken voor zittende tori en staande uke
Houdingen
seiza zitten op voeten met wreef op de mat
kiza zitten op knieën met tenen in de mat
hidari hanmi halfopen houding, links voor
migi hanmi halfopen houding, rechts voor
ai hanmi halfopen houding, gelijke stand t.o.v je partner
gyaku hanmi halfopen houding, ongelijke stand t.o.v je partner
Oefeningen
chokuto vallen met afslaan
kaiten rollen
ikkyo undo ikkyo-oefening
tori fune roeioefening
furi tama schudden met handen, links boven
kokyu ho ademhalingskrachtoefening
haishin undo brugoefening
Tellen
ichi een
ni twee
san drie
shi, yon vier
go vijf
roku zes
shichi, nana zeven
hachi acht
kyu negen
jyu tien
Richtingen
shomen voorkant of voorwaarst
yoko zijkant of zijwaarts
omote langs voorkant partner
ura langs achterkant partner
ushiro achterkant of achterlangs
uchi binnen, binnenwaarts
soto buiten, buitenwaarts
irimi ingaand
tenkan wegdraaiend
Verplaatsingen
ukemi (let. ontvangen met het lichaam)
mae ukemi voorwaarts ontvangen van techniek
yoko ukemi zijwaarts ontvangen van techniek
ushiro ukemi achterwaarts ontvangen van techniek
taisabaki lichaamsverplaatsing, lichaamsbeweging
tai sabaki irimi ingaande voorwaartse lichaamsverplaatsing
tai sabaki tenkan uitdraaiende rugwaartse lichaamsverplaatsing
tai sabaki irimi tenkan combinatie lichaamsverplaatsing
tai sabaki tenkai 180 graden lichaamsdraai om as
tai sabaki kaiten achterste voet stap voorwaarts en draai om as
tai sabaki tenshin zij- en achterwaarts stappen met voorste voet
tai sabaki sokumen begin van sumi otoshi, zijwaarst ingaan
uchi beweging binnenlangs
soto begewing buitelands
shikko lopen op knieen
Aanvallen
kata dori greep naar één schouder
ryo kata dori greep naar beide schouders
katate dori greep naar één pols
katate dori ryote mochi greep naar één pols met beide handen (morote dori)
ryote dori ryote mochi greep naar beide polsen (ryote dori)
sode dori greep naar mouw
mune dori greep naar revers of borst
ryo hiji dori greep naar beide ellebogen
hiji dori greep naar elleboog
ushiro eri dori van achteren greep naar kraag
ushiro kubi dori van achteren greep naar nek
ushiro kubi shime van achteren verwurging van nek
kubi shime verwurging van nek
yokomen uchi slag naar zijkant van hoofd
shomen uchi slag naar voorkant of bovenkant van hoofd
kata dori shomen uchi greep naar schouder en slag naar hoofd van boven
jodan tsuki stoot of steek naar bovenste deel lichaam
chudan tsuki stoot of steek naar middelste deel lichaam
gedan tsuki stoot of steek naar laagste deel lichaam
mune tsuki stoot of steek naar revers of borst
shomen uchi kiawaze combinatie van shomen uchi en jodan tsuki
Technieken (waza)
osae waza / katame waza klemtechieken
  (hiervan bestaan ook een nage waza uitvoeringen)
ikkyo elleboog klem, pin down
nikyo pols indraaing, schouder klem
sankyo pols verdraaiing, schouder klem
yonkyo pols klem op zenuw, pin down
shiho nage vier richtingen worp
kote gaeshi pols verdraai worp
nage waza werptechnieken
irimi nage ingaande worp
tenchi nage hemel-aarde worp
sumi otoshi hoek worp
koshi nage heup worp
juji garami nage kruis worp
ude kime nage elleboog klem worp (armhefboomworp)
uchi kaiten nage binnenlangs onderdoor raddraai worp
soto kaiten nage buitenlangs raddraai worp
kokyu nage ademhalingskracht worp
uchi kaiten kokyu nage binnenlangs onderdoor raddraai ademhalingskracht worp
soto kaiten kokyu nage buitenlangs raddraai ademhalingskracht worp
jiyu waza vrije stijl technieken
randori vrije stijl technieken met meerdere aanvallers
ushiro waza techieken voor aanvallen van achteren
Kyu Gradaties
mukyu zonder graad
rokkyu zesde graad
gokyu vijfde graad
yonkyu vierde graad
sankyu derde graad
nikyu tweede graad
ikkyu eerste graad
Dan Gradaties
mudan zonder dan
shodan eerste dan
nidan tweede dan
sandan derde dan
yodan vierde dan
godan vijfde dan
rokudan zesde dan
shichidan zevende dan
hachidan achtste dan
kudan negende dan
jyudan tiende dan
Wapens
ken, tachi, katana zwaard
bokken houten zwaard
jo houten stok
bo lange houten stok
tanto mes of dolk